âæòéí ôúåçéí ìîùç÷: îéú'ååàøé (àåøâé
òøôì ìîçöä)
|
ñåâ: ãîåéé-àãí (ãéøåâ îéðéîìé ùì "âæò" ùðãøù ëãé ìùç÷
îéú'ååàøé: C) âåáä îîåöò: 1.75 î' (âáøéí) å-1.7 î' (ðùéí) úåçìú çééí îîåöòú: ë-90-125 ùðéí. îäéøåú: øâéìä îúàîéí çéåáééí åùìéìééí ìúëåðåú: 1+ ìúáåðä åëøéæîä, 1- ìëåç åìëåùø áåðåñ îéåçã: ø÷ îéú'ååàøé éëåìéí ììîåã àú î÷öåò äëäåðä ùì 'äîèéó äîåàø' (prestor). òåðùéï îéåçã: îôìúä ùì ùòø çåøó, ùäôê àú øåá äîéú'ååàøé ìôìéèéí âåøí ìãîåú
ùì îéú'ååàøé ì÷áì òåðùéï ùì ãéøåâ àçã á"îòîã çáøúé åäåï", ëôé ùäåà
ðåöø òí áðééú äãîåú. éëåìåú îéåçãåú: 2%+ ìâìâåìé éöéøä
ù÷ùåøéí áàøéâä ùì áãéí àå ëúéáú ñîìé ëåç øåðééí. 10%+ àå 1+ ìëì äâìâåìéí
ùì ÷ñí ìáï (àåø) úåñôú 2+ ìëì ìçù øéôåé
ùîåèì òìéäí (ìà ëåìì ùàéáú çééí îéöåø àçø) òîéãåú ùîæëä áúåñó 2+
ìëì âìâåì äöìä ðâã ÷ñîé îååú, öì, åøòì. úåùáéä ùì ùòø-çåøó,
ðàîðéäí ùì äðñéëéí äøîéí ùåùìú àåøâé äòøôì îéú'-ñéøìéú'éì, àäáå ìäçùéá àú
òöîí ëéöåøéí ùåðéí åîòåãðéí áäøáä îäåàøú'àøé äâñéí, ùåëðé äçååú åîåööé äãáù,
åìîòùä ìà ùåðéí áäøáä îàåøâé äòøôì áðé äéáùú äîòøáéú äàâãéú. áôåòì, äàöåìä ùì ùòø
çåøó åîòè ôçåú îæä, éúø ùåëðé äòéø äâáåää ùáöì ôñâåú äùìâ, äí úòøåáú ùì
åàøú'àøé òí àåøâé òøôì åîòè ãí àð'îéøé; åîàçø ùáîùê ãåøåú ðçùáå ìòùéøéí,
îòåãðéí åðàéí, äí äôëå ìùéãåëéí ðçù÷éí àöì äàöåìä äåàøú'àøéú (îîù ëîå ùäîòîã
äâáåä áùòø-çåøó òöîä, òùä äøáä áãåøåú ÷åãîéí ëãé 'ìéáà' ëìåú àåøâåú òøôì, ëëì
ùéãí äùéâä), ùáòåø÷éä æåøí ìà áî÷øä ãí øá îùìäí. áîùê ãåøåú, äîéú'ååàøé çéå
áöì çåîåúéä ùì ùòø çåøó, ðäðå îùëéåú äçîãä åîäúøáåú äòéìéú ùìä, ëåìì îåæé÷ä,
úéàèøàåú åùàø îåñãåú îäåììéí ùäúçøå áèåáéí áéåúø ùéãòå äòøéí äàð'îéøéåú
äâãåìåú ìäöéò – òã ìäú÷ôä åìçåøáï äàëæøé ùì äòéø äâáåää áéãé äãøåàéãéí îùðé
äöåøä îëú äùìâ äàãåí, åäàðåùåàéãéí ãîåéé-ãåá ùçáøå àìéäí. ëéåí, ôìéèéí îùòø
çåøó ôæåøéí áëì øçáé éòø åàøú'àøåï, øáéí îäí ñåáìéí îòåðé, åäéçñéí áéðí ìáéï
äàåëìåñéä äî÷åîéú áçì÷ îäî÷åîåú îúåçéí îàã – áòé÷ø îùåí ùîéú'ååàøé øáéí, âí
àí äãøãøå òã ôú ìçí, ðàçæéí áùøéãé äâàååä (éù àåîøéí – éäéøåú) äéùðä ùìäí,
å÷ðàéí ìñîìéí òúé÷éí ùì äáúéí äîåáñéí ùìäí; øáéí îäí – âí àí ðàìîéí ìäñúô÷
áòáåãåú ôçåçåú-ëáåã ëãé ìäú÷ééí - ùåîøéí òãééï òì ñîì äðùø äìáï ùì áéú
äðñéëéí äøîéí, åøåàéí áå àú äàãåï äàîéúé äéçéã ùáå äí îëéøéí àå îåëðéí ìäëéø.
îáçéðä èëðéú, àôùø
ìäúééçñ àì äîéú'ååàøé ë"àåøâé òøôì ìîçöä", àí ëé ìà áãøê äéùéøä ùì
äåøä àçã åàøú'àøé åàçø àåøâ òøôì; äùôä ùìäí äéà úòøåáú ùì åàøú'àøéï òí
îéú'øéè åàð'îéøéï âáåää, åäéà îúðâðú áàåøç àçø ìâîøé îäåàøú'àøéï äòîîéú – àí
ëé áãøê-ëìì ãåáøé ùúé äùôåú éëåìéí ìäáéï æä àú æä, ìôçåú áàåøç çì÷é. îøàä: îéú'ååàøé ðåèéí ìäéåú âáåäéí, çéååøéí åîòåãðéí éåúø îùàøé-áùøí
äåàøú'àøé; äòéðééí îáøé÷åú éåúø, áàåøç ùðåúï áéèåé ìãí àåøâé äòøôì ùæåøí
áòåø÷éäí; äâååï ùìäï éøå÷ àå éøå÷-àôøôø; äàéùåðéí îèåùèùéí áîòè, åäâáåú
òãéðåú åðåèåú áîòè ëìôé îòìä, àåìí ôçåú îàìå ùì àåøâé òøôì; âååðé äùéòø
äðôåöéí äí æäåá-ëää, àå çåí áäéø; àåìí ÷ééîéí ôøèéí áòìé âååðéí áäéøéí àå
ëäéí éåúø. ãú äàåø áâøñä äîéú'ååàøéú: áî÷åø, àåøâé äòøôì ùäéå äîòîã äâáåä ùì
ùòø-çåøó, øöå àîðí ìééáà àú äãú äîåàøú ùìäí àì áðé äàðåù äðáòøéí, áòé÷ø àìå
ùäéå ðáåðéí îñôé÷ ëãé ìäúøôñ áôðéäí åìðñåú ììîåã îòìéåðåúí ùì áðé äîîìëä
äîåàøú îäîòøá. îðâã, äí ñáøå ùáðé äàãí äí ôùåèéí å÷äé-îåçéï îãé îëãé ìúôåñ àú
îìåà äòåî÷ ùì àîåðú äàåø, òì ùìì äè÷ñéí åäëúáéí äîñåáëéí äðäåâéí àöì àåøâé
äòøôì. äúåöàä äéúä âøñä
îôåùèú áäøáä ùì àîåðú äàåø, ùáéï äéúø ðéñúä ìäðçéì áîàîéðéä àãé÷åú åîéãåú
èåáåú (éù éàîøå – öã÷ðåú îøâéæä), ìöã ëôéôåú åàîåðä áìá ùìí áðòìéí îäí, àâá
ùàéôä ìäãîåú àìéäí; äîèéôéí äøàùåðéí ùì äãú äæå, äéå áðé-àãí àå áðé àãí ìîçöä
ùæëå ìäëùøä çì÷éú àöì àåøâé äòøôì, ðçùáå ìëåäðéí áîòîã ðîåê åçì÷é éåúø îàùø
ëåäðé ÷àäø'ìééøé äî÷åøééí, àáì çåîùå áëåçåú åëìé ðù÷ äåìîéí, ùéàôùøå ìäí
ìðãåã áîøçáéí äòöåîéí åäîñåëðéí ùì éòø åàøú'àøåï ëãé ìäôéõ àú äàîåðä äðëåðä
á÷øá àçéäí äôøàééí, áðé äàðåù ùì äéòø. áîøåöú äãåøåú, åëëì
ùä÷ùø òí àåøâé äòøôì áîòøá ðçìù, àåøâé äòøôì 'äàîéúééí' áùòø-çåøó äúîòèå
åôéðå àú î÷åîí ìàöåìä îéú'ååàøéú ùæøí áòåø÷éä ãí îùðé äöããéí, ëê äâøñä
äåàøú'àøéú ùì ãú äàåø äôëä òöîàåú åîòîã, àôéìå áçöø äðñéëéí äøîéí; åäîèéôéí
ùìä äçìå ðçùáéí ëëåäðéí òöîàééí, áòìé úéàåìåâéä ùäìëä åäôëä ðáãìú éåúø
îäúàåìåâéä äî÷åøéú ùì àåøâé äòøôì. äãú äîéú'ååàøéú äéà
àîåðä ùîáåññú òì àáçðä áøåøä áéï èåá ìøò, áéï îàîéðéí éøàé ùîééí ìçåèàéí
ðäðúðéí åùèåôé æéîä; îèéôä ìîòùéí èåáéí åäøëðú øàù áôðé àìú äàåø, âí ëàùø
âåøìå ùì äàãí äîø òìéå; äè÷ñéí åäãøùåú ùìä ôùåèåú áäøáä îàìå ùì àåøâé äòøôì,
åäéà î÷ðä çùéáåú øáä ìîåñã ùì äîùôçä åä÷äéìä äî÷åîéú. çì÷ îäîèéôéí ñåìãéí
(ìôçåú ìëàåøä) îàìéîåú, åîèéôéí ìðñåú ìôúåø äøáä ëëì äàôùø áãøëé ùìåí – àí ëé
áôåòì, äéå åòãééï ÷ééîéí ìà îòè îèéôéí ùçøó äîåñø äöã÷ðé, ìà áçìå áôòåìåú
àìéîåú îàã ëðâã îé ùðúôñå áòéðéäí îøåùòéí, îàîéðéí áãúåú àôìåú, àå âí æä åâí
æä. ëê àå ëê, ìîøåú 'ãøëé
äùìåí' å'àäáä ìëì äùìéå, ääâåï åúí-äìá', ìà áëãé äëåäðéí äîèéôéí äîéú'ååàøéí
îàåîðéí ìúòì àú äàù äìáðä ùìäí àì úåê ëìé ðù÷ éçåãé å÷èìðé ùîñåâì ìøùåó àú
'äàîåðä äèäåøä' áàåøç îñåëï ìîãé òáåø éøéáéí ìà æäéøéí. äîèéôéí äîéú'ååàøéí,
ìà áî÷øä, àîðí ðå÷èéí ìùåï ñáìðéú ìëàåøä ëìôé äàîåðåú ùì ùàøé-áùøí
äåàøú'àøéí, àáì îòåðééðéí îàã ìäîéø ëîä ùéåúø îäí ìãú äàîú, àí àôùø áäèôåú
øäåèåú åáìùåï øëä, åðçùáéí îéñéåðøééí áäøáä îëåäðéí àåøâé-òøôì. ùîåú ùì åàøú'àøé åîéú'ååàøé ôùåèé òí ùîåú
ùì àðùéí ôùåèéí îùðé äîéðéí, îåøëáåú îùúé äáøåú: úçéìéú àåôééðéú áòìú îùîòåú
(åìà ôòí, ÷ùø ìùîåú àìéí àå øåçåú î÷åîéåú îâðåú), ùäéà æää ìùðé äîéðéí (äâí
ùéù úçéìéåú ùîæåäåú éåúø òí âáøéí, åëàìå ùîæåäåú éåúø òí ðùéí), åàçøéä ñéåîú
æëøéú àå ð÷áéú: úçéìéåú îùåúôåú ìùðé äîéðéí: åàø– äúçéìéú äðôåöä áéåúø, ùðåòãä ìöééï
ùééëåú ìòí äåàøú'àøé. åàè, åàî, åàð– úçéìéåú
ðôåöåú ùäï ëðøàä åàøéàöéåú ùì "åàø". úçéìéåú
æëøéåú – îáèàåú áãøê-ëìì ÷ùø ìàì äãåá ÷åèàæå; øåç èáò òåöîúéú àå àì èáò åñòøä
òúé÷ ùäåàøú'àøé ÷éáìå îäùáèéí ùéùáå áàéæåø ìôðéäí åäúòøááå òéîí. àîðí,
äîàåøòåú äàçøåðéí äåøéãå àú ÷øðå ùì äàì äæä àöì øáéí îäåàøú'àøé, àåìí
äúçéìéåú îåùøùåú îãé îëãé ìäòìí: ÷åè, ÷àè, ÷àæ, ÷åæ. úçéìéåú
ðùéåú – îáèàåú áãøê-ëìì ÷ùø àå æëø ìðàìøéùä– àìú ôøéåï òúé÷ä ùì äùáèéí
äòúé÷éí ùì äéòø, ùúåàøå ìà ôòí áãîåú ãáåøä àå ÷ùåøä ìãáåøé òð÷: ðàì, ðéì, ðàø, ðéø, ðàñ, ðéñ, úçéìéåú
àçøåú åðãéøåú éåúø (ùðé äîéðéí): øàø, øåø, ôåø, ôéø– îáèà ÷ùø ìéí
åìâìéí. ñéåîåú ùì ùîåú åàøú'àøééí âáøéí:
÷åׄ, ÷Æä, èåׄ, âׇä, âÆä, ãåׄ, ãå· ðùéí:
÷é, ÷éø, ðé, ðéø, îé, îéø, ãé, ãéø. àú
äùí àôùø ìçáø òí úå çéáåø àîöòé (') ëîå áùí àðîéøé, àå ìà. ãåâîàåú
ìùîåú ùì âáøéí åàøú'àøéí îîòîã ôùåè éäéå: åàø÷å
(Varko), åàø'÷Æä (Var’ke), ÷åè'âׇä, ÷àè÷å, ÷àæèå·, øàø'ãå, øåøãå. ãåâîàåú
ìùîåú ùì ðùéí åàøú'àøéåú îîòîã ôùåè éäéå: åàø÷é,
åàø'÷éø, ðàì'ãé, ðéì'âéø, ðéñ'ãé, ðàø'îé, øåø÷é, ôåø'îéø. ùîåú ùì àöéìéí åùì îéú'ååàøé ùîåú
ùì øáéí îäàöéìéí åöàöàéäí éàøéëå àú äùí ìùìåù äáøåú, ëãé ìäãîåú ìùîåú
àð'îéøééí, àå ìôòîéí é÷çå ùîåú àð'îéøéí îîù. áîöá ùì ùí
"åàøå-àð'îéøé", äùí éåøëá îúçéìéú åàøú'àøéú åîùç÷ îúðâï éåúø òí ùúé
ääáøåú ùì äùí, ìà ôòí òí äùôòä ùì îéìéåú àð'îéøéåú. ìòåîú
æàú, øáéí îàåúí àöéìéí éçæé÷å âí áùí î÷åöø òí öìéì åàøú'àøé éåúø: ëê
ìîùì: äâáéøä åàø'îéøìéï ("åàøîé") ãåâîàåú
ìäôéëú ùí åàøú'àøé ôùåè ìùí ùì àöéì: åàø÷å–åàø'÷åøìåø ÷åèâä–÷åè'âàìøéï øàøãå–øàø'ãåøîéø ðàìãé–ðàì'ãéøìéï øåø÷é–øåø'÷éìãéï àöì
îéú'ååàøé, ìà ôòí éðñå ìøëê àú äùí, úåê äâéä ùìå ëëì äàôùø áàåøç ùäåìí éåúø
àú öåøú äãéáåø äîúðâðú ùì àåøâé òøôì. ëê ìîùì, "øàø'ãåøîéø" éäâä ë
"øàì'ãåøîéø" àå àôéìå ,øàì'ãåøîéì". ùîåú îùôçä äåàøú'àøé
äòúé÷éí ìà ðùàå ùîåú îùôçä; ìòåîú æàú, äí äúçì÷å ì÷ìàðéí àùø ëëì äðøàä ð÷øàå
òì ùí ñôéðåú îìçîä âãåìåú, àùø òáøå îãåø ìãåø (åìôé çì÷ îäîñåøåú, ðàøâå áäí
ëùôéí). ôðéä
øùîéú ùì åàøú'àøé áéîéí äàìå ðòùúä úåê öéåï ùîå äôøèé, ëàùø ìàçøéä äîéìä
ú'àøÆä (ñåâ ùì ùééëåú è÷ñéú; áãéáåø î÷åöø "úÈ'à") åùí ä÷ìàï àå
äñôéðä: ìîùì –øàøãå ú'àøä ôÆàøÀðåÊìñÀ÷Èä, àìà,
ùâéøåùí ùì äåàøú'àøé îäéí åçåøáï äñôéðåú òìéäï äéúä âàååúï (äâí ùëîä îùôçåú
òúé÷åú ðùàå òéîï îæëøåú, ëâåï òåâðéí, ôñìåðé ñéôåï àå âìâì äâä), âøîä ìøåá äùîåú
äòúé÷éí ìäùëç, äâí ùëîä îäùîåú îåôéòéí òãééï, áãøê-ëìì áàåøç î÷åöø, áùîåú ëîä
îäéùåáéí áàéæåø[1];
øåá ä÷ìàðéí ãòëå áäãøâä, ëùäí îúçì÷éí áéï îùôçåú ÷èðåú éåúø åáúé àöåìä, åø÷
îñîëéí òúé÷éí éçñéú îæëéøéí àú ùîåúéäí äîôåøùéí. áäîùê,
ëëì ùäúòøááå òí ùáèéí ÷øåáéí ìáðé ôàøìéì, ëê àéîöå äåàøú'àøé àú îðäâí ùì
äôàø'ìéì ìôðéä îëåáãú äîöøôú àú ùí äàá ìùîí ùì äâáø àå äàéùä àìéäí øåöéí
ìôðåú áðéîåñ: ìîùì:
äçååàé øàøãå, ùâí ùîå ùì àáéå äåà øàøãå, é÷øà: øàøãå ú'àø øàøãåøå·, åàéìå
àçåúå åàø'ðé (ùâí ùí àáéä, îèéáí ùì ãáøéí äåà øàøãå), ú÷øà: åàø'ðé ú'àø
øàøãåøéï. àöéìéí åàø'úàøéí åîéú'ååàøé,
ìòåîú æàú, ðäâå ìà ôòí ìàîõ ìòöîí ùí îùôçä, ùâí àí äúáññ áî÷åø òì ùí àá ÷ãåí
(áãøê ëìì æä ùæëä ìúåàø àöåìä îäàéîôøéä), ùéååä ìå öìéì àð'îéøé (ìîùì:
÷åø-åàø'÷àøéì), ëàùø äîéú'ååàøé áùòø-çåøó åñáéáåúéä, îðñéí ìç÷åú öìéì ùì
àåøâé òøôì (ìîùì: åàø'ñéìðä). |
çæøä àì äàéðã÷ñ ùì éòø åàøú'àøåï
ëúá
åòøê: âãòåï
àåøáê, þ2001 åàéìê.
© ëì äæëåéåú ùîåøåú. ùéîåù îñçøé å/àå ìîèøú øååç ëìùäé àñåøéí áúëìéú, áìà äéúø
îôåøù îäéåöø, áëúá åîøàù. öéìåí åäòú÷ä îëì ñåâ ùäåà îåúøéí àê åø÷ ìîèøú ùéîåù
ôøèé ùìà áúùìåí.